© 2016 Det Norske Samlaget

www.samlaget.no

Omslag: Trine + Kim designstudio

Skrift: Questa

Epub-produksjon: Specialtrykkeriet Viborg A/S

Isbn: 978-82-521-9388-6

Forfatta–ren har mottatt støtte frå Det faglitterære fond

Om denne boka

«Eg har googla så mykje i mitt liv, barnefødslar, føflekker, tannutvikling hjå spedbarn. Før eg gjekk ut med søppelet, var eg langt nede i det djupe nettet for å finne ut korleis Leah Isadora Behn såg ut akkurat no. Likevel har eg aldri søkt på dette, korleis leve livet.»

På kort tid har Anne Gunn Halvorsen pådrege seg to barn, gjeld, ansvar og eit heilt ordinært vaksenliv. Plutseleg går det opp for henne at ho har brukt meir tid på å søkje opp kjendisar og treningstights enn sjølve livet. Forfattaren har brukt eit år på å finne ut korleis andre har valt å leve liva sine. For korleis skal du som vaksen unngå å bli skild, sur, utbrend og gjeldsslave? Kva bør du ete, kvar bør du bu, og kva kan du gjere for å unngå å døy? Ho dreg med lesaren på finanskonferanse og samlivskurs, inn i forskingsrapportar, oljesmell og politisk historie.

Livet og korleis leve det er ei bok som kan gjere deg klokare – og få deg til å senke skuldrene, litt.

Anne Gunn Halvorsen

Livet og korleis leve det

Ei handbok for vaksne

Oslo 2017

Til Håvard, Henny og Hav

INNHALD

Forord

1 KJÆRLEIK

(og korleis leve saman)

2 TID

(og korleis bruke henne)

3 PENGAR

(og om du bør bruke dei)

4 MAT

(og korleis ete utan å ta livet av deg sjølv eller andre)

5 DØD

(og korleis overleve)

Etterord

Kjelder

Takk

FORORD

EIN FAMILIE FLYTTAR inn i eit hus. Mor, far, eit lite barn og ein baby. Varmen er skrudd av, det er januar, og varmtvasstanken er øydelagt. Huset er iskaldt, men dei kler på seg, reparerer tanken, og varmen stig. Barna veks. Dei pussar opp huset, gjer det fint. Aina og Alexander veit kvar dei kjem frå, kor dei vil. Dei var saman i årevis før dei gifta seg. Barna er friske. Dei ler mykje. Folk tenker at dette er eit sånt par som alltid vil vere saman. Seks år seinare er Alexander på veg ned i kjellaren for å spele. Barna er blitt store, dei går på skulen, og huset er ikkje lenger nytt, det er blitt ein heim. Dei vaksne arbeider side ved side, det praktiske fungerer godt. Denne kvelden er det slik, han går ned for å spele. Ho grip fjernkontrollen til tv-en oppe. Han stoppar.

«Er det eigentleg nokon vits i å ha dette ekteskapet i respirator?» spør han.

«Eg skjønner ikkje at du har halde ut så lenge», svarar Aina. Dei tar eit glas vin, blir samde om å setje kvarandre fri, og løyser opp alt.

Så flyttar ein ny familie inn. Dette er oss. Mor, far, eit lite barn og ein baby. Nøyaktig same konstruksjon, nøyaktig same plan. Me pussar opp og gjer det fint, er ein familie i eit hus. Ein kveld etter at ungane er lagt, går eg ut med søppelposen, opnar lokket, slepper posen ned. Eg snur meg mot den svartbeisa rekka av identiske hus, alle med soverom oppe og kjøkken nede. Vindauge mot gata og felles søppelspann, bitte små hagar bak som ikkje er synlege frå vegen. Eg ser for meg korleis Aina og alle andre før har gjort akkurat det same. Gått ut frå det same kjøkkenet, kasta søppel og gått inn att. Alle i tru om at dei skulle bli buande her, at det var dette som var greia. Heilt til dei ikkje trudde det lenger. Familie etter familie har skylt inn og ut av desse rekkehusa. No er det oss, me har kasta alt me eig inn i desse få kvadratmetrane. Fast bestemt på at her skal me bli. Men er det godt nok, å vere «bestemt» på at noko skal gå?

Eg har googla så mykje i mitt liv, barnefødslar, føflekkar, tannutvikling hjå spedbarn. Før eg gjekk ut med søppelet, var eg langt nede i det djupe nettet for å finne ut korleis Leah Isadora Behn såg ut akkurat no. Likevel har eg aldri researcha dette, korleis leve livet. Eg har berre gjort det som verkar rett, det alle andre gjer. Det er dristig, tenker eg og stirar på det vesle rekkehuset vårt. Dei som søv i andre etasje, er mine menneske. Så dristig, nesten sjukt å investere så mykje pengar, så mykje tid, så mykje krefter utan å undersøke ordentleg. For korleis skal eg halde alt dette flytande? Korleis skal eg unngå at samlivet går i stykke, at me blir utslitne, leie, fattige, usunne? Me har satsa alt, men samstundes berre lukka auga og håpt på det beste. Eg har tenkt at «det vil sikkert gå bra». Det er ikkje godt nok.

Eg er journalist, og alle journalistar veit ein ting: Nokon veit alltid meir enn deg. Eg bestemmer meg for å gå ordentleg til verks. Ikkje meir rastlaus og overflatisk søking på kjendisar, kongebarn og trenings-tights, eg skal kome til botnen i korleis me skal fikse vaksenlivet. Eg er ikkje unik, millionar av menneske har levd dette livet her. Det finst informasjon der ute, og eg går inn for å finne han.