Åsmund H. Eikenes

Håkon

Roman

Samlaget

Oslo 2019

© Det Norske Samlaget 2019

www.samlaget.no

Omslag: Egil Haraldsen & Ellen Lindeberg | EXIL DESIGN

Produsert som EPUB av Type-it AS, Trondheim

ISBN 978-82-521-9799-0

Til Jon Olav

Eg vaknar og tenker på han, rullar meg over på sida og strekker handa etter mobilen. Pressar tommelen mot sirkelen så verda der inne ramlar på plass, det raude eitt-talet ropar mot meg. Solbrun hud midt på vinteren og eit skamlaust smil reflektert i baderomsspegelen. Eg myser mot lyset frå skjermen, svarar at han er den beste starten på ein fredagsmorgon.

Ser på biletet ein gong til, følgjer skuggane over brystet, lar blikket gli langsmed leppene hans, opp til dei ville krøllene. Smiler til meg sjølv, det kjem til å bli ein bra dag.

Så hugsar eg kvar eg er, kjenner klumpen i magen.

ARVE

Eg opnar skåpet til høgre over vasken og tar ut to knekkebrød. Lette steg over golvet, løftar stolen forsiktig for å ikkje skrape parketten. Set meg roleg inntil bordet, strekker meg etter kaviartuben på brettet, lagar ein oransje s på det brune rektangelet. Løftar blikket til lyden av resirkulert papir som krøllar seg når Arve blar i avisa.

På bordet framfor han står ein tom tallerken med gylne smular. Han hevar kaffikoppen mot munnen, strekker ut underleppa for å møte porselenet, heller i seg ein slurk før han kremtar.

– Hugs at vi har ein avtale rett etter jobb i dag.

Eg tygg i same tempo sjølv om pulsen aukar. Det knasar mellom tennene. Eg spør kvar vi skal møtast.

Arve ser opp, så tilbake til avissidene. Eg sluttar å tygge, ventar. Han seier ingenting. Eg svelgjer, prøver om att med litt varme denne gongen.

– Kvar skal vi møtast?

Auga hans har stoppa opp, to mellomblå sirklar gøymde bak lange, nesten svarte augnevipper. Sakte hevar han blikket, roleg og nøytralt. Han nemner ein restaurant i sentrum, gir meg instruksjonar om kvar og når.

– Eg kjem rett frå jobb. Fint om du kan ha på deg den blå skjorta.

Eg et vidare, tygg sakte. Store slurkar vatn lagar mos mellom tennene, knaselydane frå steinbrotet forsvinn. Legg gulost på det andre knekkebrødet, riv av osten som blir hengande utover kanten, og stablar den på toppen. Tre skiver agurk dekker hola, luftbobler laga av mikroskopisk liv.

Arve humrar av noko på baksida av avisa, dyttar seg bakover og kviler ein ankel på kneet.

– Kven er det som kjem?

Han svarar frå den andre sida av bordet, men eg har munnen full og høyrer ikkje over lydane av knekkebrødet.

– Hæ?

– Så høyr etter når eg snakkar til deg, då vel.

Eg strammar skuldrene for å hindre kroppen min i å trekke unna bordet. Eg flyttar blikket, ser ut vindauget og ned mot bakgarden. Det er fotspor i snøen, ei stripe av steg som startar i det eine hjørnet, som litt før halvvegs svingar til høgre og forsvinn ut gjennom porten.

Arve ser på meg, ventar på at eg skal seie noko.

– Beklagar.

Ordet har blitt ein del av meg, ein refleks. Eg har sagt det altfor mange gongar.

Arve forklarar, monoton og hard gjennom skjegget.

– Den nye sjefen. Det er viktig at han får eit godt inntrykk.

Han opnar nesten ikkje munnen når han snakkar, stemma er trong og tett, langt mindre enn kroppen som lagar den.

– Så det er fint om du kan oppføre deg. Er det forstått?

– Greitt.

– Sei det.

Eg svelgjer utan vatn, kjenner skjorta klistre seg til ryggen.

– Eg forstår.

Stemma mi er ikkje så roleg som eg vil.

Glimtet i ansiktet hans fortel at han veit han har overtaket. Han kjenner meg godt, kanskje altfor godt. Altfor godt til at eg kjem meg nokon veg.

Eg får det ikkje til å stemme at vi har det slik. Når slutta vi å bry oss om kvarandre, når gjekk vi frå å spele på lag til å halde kvarandre fanga? Vi var ikkje slik då vi møttest, og sjølv om bileta har falma, så minnest eg starten av forholdet med varme og glede. Det første året var vi stadig på bilturar nedover kysten. Vi brydde oss verken om utsikta eller dei tidlege haustfargane, vi såg berre kvarandre. Eg var hans, han var min. Han svinga av på ein rasteplass, stoppa bilen og sa at han berre måtte ha meg, med ein gong. Eg klatra over midtkonsollen og ville det same. Begge to i førarsetet, oppslukte av kvarandre.

Eg heller kaffi i min eigen kopp, fyller hans halvvegs. Han stoppar meg sjølv om eg veit at han berre vil ha halv kopp, ein djup lyd skyt ut frå brystkassa hans. Han strekker seg etter koppen, lener seg mot bordet. Eg ser den kvite stripa i overflata, hugsar eg stod med ein pizzaskjerar i handa og skjønte at eg hadde øydelagt noko som var hans, allereie første veka etter at eg hadde flytta inn. Ripa i bordet liknar arret han gav meg då han pælma ein vinopnar gjennom rommet og metallet rispa skuldra mi på veg mellom sofaen og veggen. Eg tørka bloddropar, han tørka sine eigne tårer. Han hulka og sa at han angra, han gret nesten ustoppeleg, godt hjelpt av vinflaskene vi hadde delt for å feire livet som sambuarar. Han mumla unnskyldningar mellom tårene medan eg trøysta han og lova at vi aldri skulle krangle igjen. Det heldt ei god stund.

Arve har lagt frå seg avisa, sit med mobilen framfor seg. Skuggen av krum rygg og breie skuldrer dekker heile bordet, det svake lyset frå morgonsola er utan sjanse til å nå inn i rommet.

Han løftar koppen sin, eg gjer det same. Kaffien er lunka, smakar surt, nøtter og solbær.

Eg pustar ut, senkar skuldrene, tvingar fortida ut av hovudet. Gir meg sjølv ein ny start, lyden av kaffikoppen mot bordplata.

Det ristar i lomma, eg fiskar opp mobilen, opnar biletet. Store, brune auge, kjeve med tydelege vinklar og mørkt tredagarsskjegg. Han varmar. Han har sendt eit ansikt som både blunkar og gliser på ein gong. Eg legg ansiktet i same fasong, prøver å leve meg inn i kva han fortel frå den andre sida av teknologien.

– Kven er det du flørtar med?

Arve dreg meg ut av draumen. Eg kommanderer kjevemusklane til å kvile, møter blikket hans over bordet.

– Ingen.

– Kor dum trur du at eg er? Eg ser at du sit der og smiler med mobilen i handa.

– Det var ingenting.

– Det der kan du berre kutte ut.

Auga hans ulmar. Eg legg mobilen tilbake i lomma, gjentar ordet.

– Beklagar. Las berre ein e-post frå nokon på jobben.

– Om kva då?

Stemma er forbausande roleg. Eg tar ein sjanse på at han ikkje vil ha meir enn overflata denne gongen, diktar fritt etter minnet frå førre veke.

– Berre noko tåpeleg. Det er vinlotteri på jobben i dag. Ein kollega som alltid pleier å pynte seg i heimelaga drakter i sennepsfargar. Det var berre det.

Han er stille, granskar meg med auga sine. Det kvite i skjegget hans gir ein autoritet han ikkje har fortent. Han lener seg bakover og legg hendene i fanget.

– Du har verkeleg ikkje humor. Minn meg på kvifor eg er saman med ein fyr utan humor.

Eg svarar ikkje, lar stikket bore så djupt han vil, utan motstand.

Eg reiser meg, samlar tallerkane og glasa, set dei i vasken, lar kaffikoppane stå på bordet, stablar pålegg på brettet og manøvrerer det inn i kjøleskapet. Døra knirkar, eg gir ho ein liten dytt for sikkerheits skuld. Eit magnetisert sitat glir under presset frå handa mi, vippar og slepper eit fotografi mot golvet.

Vi smiler mot kamera utanfor ein kystby i Kroatia. Arve har ein arm rundt skuldrene mine, solbriller dinglar mellom to fingrar. Eg held ei flaske vatn i den eine handa, solbrillene mine i den andre. På hovudet mitt står det korte håret til alle kantar, medan Arve har samla alt håret mellom kinnbeina og adamseplet. Eit svart, trekanta skjegg rammar inn smilet, eit glimt av tenner mot kamera.

Vi smiler til fotografen, eg hugsar ei ung jente som tok imot kameraet og instruksjonane frå Arve. Ho midtsentrerte oss framfor den majestetiske bakgrunnen. Store kampesteinar mot djupblått hav og mellomblå himmel.

– Når tok vi dette biletet?

Arve legg mobilen på bordet medan skjermen går i svart. Han snur hovudet mot meg, eg viser han bile- tet.

– Snart tre år sidan, i den vesle byen sør for Split.

Eg ser tilbake på biletet, prøver å finne ut kva som ikkje stemmer i ansiktet mitt, bak djupe auge og smale lepper. Eg ser usikker ut, gjer mitt beste for å skjule det. Kanskje hadde vi krangla, eg hugsar ikkje. Det var om lag på den tida at det varme mellom oss sakte forvandla seg til noko hardt. Kanskje visste eg allereie då at vi var på veg mot slutten. Men tre år?

– Kanskje vi skulle ha reist tilbake dit?

Det er lenge sidan han har foreslått at vi skal reise ein plass saman, berre vi to.

– Kanskje det.

Eg seier det utan å tenke meg om, blir overraska over kor lystig svaret mitt er. Eg vil ikkje reise nokon stad med han.

Han står plutseleg framfor meg, nappar biletet ut av handa mi. Pusten hans er varm. Det gler meg at han står der, at tanken på biletet av oss to på ferie får han til å legge frå seg alt stresset med jobben og gi meg merksemd, slik han pleidde. Det er lenge sidan, men minna er raskt tilbake. Store, sterke Arve som lener seg over meg.

Det irriterer meg at han er så mykje større enn eg. Dei tjue centimetrane og minst like mange kilo musklar pleidde å vere det tiltrekkande ved han. Eg likte at han kunne løfte meg opp, halde meg nede, bere meg fram. Det gav oss dynamikk og spelerom, skapte variasjon og ei spenning mellom kroppane våre. No er storleiken hans ein altfor enkel analogi.

Venene hans har fleire gongar kommentert kor ulike vi er. Sjølv ser dei ut som brør eller fetrar, par med lik hårsveis og skjeggvekst, same smak i klede, mat og vin. Som om dei er så nøgde med seg sjølve at dei har valt ein nesten identisk partnar. Arve og eg er ikkje slik. Vi er ulike. Det har alltid vore opphavet til sprengstoffet mellom oss, dei store kjenslene hadde nok ikkje vore så kraftige om vi var like. Eg treng ein som utfordrar og strekker meg, ein som både kan halde meg på plass og la meg få vere meg sjølv. Men det har blitt for mykje av det harde, for lite av det romslege.

Eg legg handa på brystet hans og vurderer om eg skal prøve å dytte han unna. Han er altfor tett på. Eg lener hovudet bakover, møter auga hans, sonderer terrenget i dei. Ansiktet hans opnar seg, det trekker forsiktig i munnvikane. Han smiler sigerssmilet sitt, lener seg forsiktig mot meg.

– Håkon.

Alt endrar seg når han seier namnet mitt på den måten, to stavingar som rullar ut av han. Namnet mitt frå munnen hans er mjukt, som pusekattar og marshmallows. Kroppen min gjer som den sjølv vil, den smeltar, pressar seg mot hans, der varmen og pulsen bak brystkassa smittar over til min eigen kropp. Skjegget hans skrapar mot halsen min.

Han tar hovudet mitt i hendene sine. Eg har ikkje noko anna val enn å bli med i dansen, vil heller ikkje noko anna akkurat no, opnar munnen for å gi tunga hans plass. Han utforskar, leitar, leikar med meg, i meg. Eg blir svimmel, treng luft, vil ikkje stoppe.

Han pustar tungt. Hender mot rumpa mi, knar hardt, viser tydeleg kva han tenker. Det er først når han legg handa mot skrittet mitt at eg får meg sjølv tilbake. Eg vrir meg unna, prøver halde handa hans på avstand.

– Kom igjen.

Han pressar endå meir vekt mot meg, pressar luft ut av meg.

– Ikkje no. Eg er seint ute.

Det er nesten to månadar sidan sist gong vi låg saman, sett bort frå då Arve overtala meg til å suge han på nyttårsaftan. Han lova meg starten på eit nytt og betre år, pressa skuldrene mine nedover. Då eg kom ut frå badet etter å ha vaska vekk restane av nyttårsforsettet, snorka han høgt på si side av senga.

– Kom igjen, Håkon, eg veit du vil.

Det er ei blanding av tøys og syre i kommentaren hans, irritasjon over at eg verken er eller gjer som han vil. Han flyttar handa tilbake til kinnet mitt, plasserer den mot huda med akkurat litt meir kraft enn nødvendig. Eg lukkar auga, ventar på orda.

– Din udugelege jævel.

Han dyttar meg hardt bakover, set meg på plass, held meg att i skuldrene. Flaskene på innsida av kjøleskåpsdøra klirrar.

Ingen fleire pusekattar.

Først no kjenner eg at eg er kald. Han stirar på meg, eg kjenner det sjølv med auga att korleis han tappar meg for energi.

Sokkar kostar over teppet i gangen. Han ropar før døra til badet slår att.

– Set på oppvaskmaskina før du går!

Eg trekker pusten forsiktig, testar om kroppen vil spele på lag. Skjorta er klistra mot kjøleskåpsdøra, strekker seg når eg tar eit steg ut i rommet, landar mot ryggen min, stoffet er kjølig og tungt. Gåsehuda breier seg ut frå nakken, skuldrene ristar. Eg svelgjer og fyller lungene med luft. Sorterer glas og tallerkar inn i maskina, finn fram såpe og startar økonomiprogrammet.

På soverommet vrenger eg av meg skjorta, fell bakover på senga og ser i taket. Kaldsveitten mellom meg og lakenet sender ei ny bølgje av frysningar gjennom meg. Eg lukkar auga, høyrer korleis vi har ledd saman og erta kvarandre her inne. Saknar den gode tonen mellom oss, noko meir enn berre det kroppslege, mekaniske. Fortel meg sjølv at det ikkje kan halde fram slik det er no. Noko må skje.

Mobilen ristar, minner meg om at han er der ute, på den andre sida. Denne gongen er skjorte og genser løfta opp til over brystet, spottane i taket kastar lyset mot harde bølgjer av berr overkropp.

Eg sender tre flammar i retur. Bestemmer meg.

Eg finn fram ei langerma trøye og ein genser, sit på senga medan eg trekker på meg svarte sokkar. Det er hol på den eine, stortåa og naboen sprellar og deler utsikta mellom seg. Det får gå.

Arve humrar, den skarpe parfymen hans følgjer lyden. Han står lent mot dørkarmen, armane i kors framfor brystet. Eg snur hovudet mot han, senkar skuldrene og tenker på pusten.

– Er badet ledig?

– Ja.

Breidda hans fyller døra. Det er nesten ikkje plass, men eg prøver likevel, går sidelengs med ansiktet mot karmen. Han grip tak i overarmen min før eg er gjennom, held meg fast, kviskrar mot bakhovudet mitt.

– Du veit at du er heldig som er saman med meg, gjer du ikkje?

– Jo.

– For eg er ein jævla bra fyr. Du er derimot ikkje så enkel å vere saman med.

Eg ventar, han held fram.

– Du hugsar aldri beskjedar, har ikkje humor og vil aldri ha sex.

Eg prøver å vri meg unna, pressar tennene mot kvarandre så det knasar i hovudet. Seier ingenting. Han grip hardare rundt armen min, kjem til å lage merke om han ikkje slepper snart.

– Du veit at eg blir frustrert når du ikkje oppfører deg. Men eg er jævla glad i deg. Eg synest faktisk at du kan vise at du set pris på at eg orkar å vere saman med deg. Eg lovar at ingen andre kjem til å orke å vere saman med deg, Håkon. Det er meg du har, ingen andre.

Det går nokre sekund før han held fram, meir luft og varme i stemma no, grepet om biceps meir som støtte enn tvang.

– Så sjølv om eg blir litt sint av og til, så er eg alt du har.

Han er stille, eg ventar. Det er ikkje lenge att.

– Høyrer du kva eg seier?

Arve sit i førarsetet, eg er passasjer.

Eg pressar orda ut mellom tennene.

– Eg høyrer.

– Eg elskar deg.

– Eg elskar deg.